Câu chuyện luyện hơi thở để nuôi một giấc mơ dân gian đương đại

Ngọc Linh sinh ra trong một gia đình trí thức, có bố là kiến trúc sư và mẹ là giáo viên dạy Văn học. Không có sẵn “gốc” nghệ thuật để dựa vào, Linh đến với âm nhạc theo cách giản dị như bao đứa trẻ khác, thông qua những lớp năng khiếu ở Cung thiếu nhi, những buổi học hát như một niềm vui sau giờ học trên trường. Nhưng có những đam mê, càng lớn càng mãnh liệt, không chịu ở nguyên vị trí chỉ là một “môn học thêm”.

Từ những ngày đầu đó, điều ở Linh không chỉ là sự yêu thích, mà còn là sự bền bỉ, thứ âm thầm giúp một người trẻ đi qua giai đoạn dễ chênh vênh nhất đó là khi còn đang thử nghiệm, đang tìm kiếm, đang chưa biết mình thật sự muốn gì.

Gặp được người thầy định mệnh, con đường trở lên sáng rõ

Bước ngoặt đến khi Ngọc Linh có cơ duyên được NSƯT Anh Thơ phát hiện ra tài năng và định hướng Linh theo con đường nghệ sĩ chuyên nghiệp. Ở vai trò giảng viên tại Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam, NSƯT Anh Thơ không chỉ nhìn thấy một giọng hát có tiềm năng, mà còn nhìn thấy một “chất liệu” đáng để gọt giũa: thái độ học tập nghiêm túc, tinh thần cầu tiến và khả năng tiếp thu tuyệt vời. Trong đào tạo thanh nhạc, đôi khi khác biệt nằm ở khoảnh khắc có người chỉ cho bạn biết: giọng hát này có thể đi xa đến đâu nếu bạn chịu gọt rũa. Với Linh, đó là khoảnh khắc con đường mờ sương bỗng có hình hài.

Thanh nhạc cổ điển – nơi kỹ thuật trở thành nền móng

Ngọc Linh theo học khoa thanh nhạc cổ điển tại Học viện âm nhạc Quốc gia, đây là một sự lựa chọn vốn không hề dễ dàng, bởi âm nhạc cổ điển đòi hỏi sự kỷ luật, chuẩn mực và cả khả năng chịu đựng những tháng ngày “luyện cơ bản” tưởng như khô khan đầy gian truân. Nhưng chính sự “khó” ấy lại là phần thưởng ngọt ngào lâu dài về sau.

Kỹ thuật thanh nhạc cổ điển, xét cho cùng, là học cách làm chủ cơ thể để giọng hát đứng vững:

Hơi thở được quản trị như một nguồn lực, để câu hát không vỡ, không hụt.

Cao độ được giữ chắc, để cảm xúc không kéo giọng đi chệch khỏi điểm tựa.

Độ bền và độ mở được xây từ từng bài tập nhỏ, để lên sân khấu không dựa vào may mắn.

Với một ca sĩ trẻ, lựa chọn này giống như dựng móng nhà trước khi trang trí cho một ngôi nhà, không rực rỡ ngay, nhưng một khi đã vững thì ít điều gì có thể làm lung lay.

Dân gian đương đại – bài toán vừa giữ hồn cũ, vừa mở lối mới

Ngọc Linh sở hữu chất giọng nữ cao trữ tình trong sáng, phù hợp để kể những câu chuyện dân gian bằng sắc thái mềm và giàu cảm xúc. Từ các ca khúc mang màu sắc Tây Bắc đến những làn điệu dân ca Nam Bộ, Nghệ Tĩnh, Quan họ…, Linh hướng đến cách thể hiện trẻ trung hơn, gần hơi thở đương đại hơn  nhưng vẫn giữ được độ đằm và cái “tình” của dân ca.

Dân gian đương đại không chỉ là hát một bài dân ca theo phong cách mới. Đó là bài toán về thẩm mỹ làm sao để giữ chất truyền thống mà không cũ, tạo khác biệt mà không lạc. Ở đó, kỹ thuật cổ điển trở thành chiếc neo giúp người hát có thể sáng tạo mà không đánh mất nền.

Sân khấu là nơi giọng hát được đo bằng bản lĩnh

Song song với việc học, Ngọc Linh tích lũy trải nghiệm biểu diễn qua nhiều môi trường khác nhau, từng hợp tác với Dàn nhạc dân tộc SSMO (giám đốc, nhạc trưởng Đồng Quang Vinh), Dàn nhạc Giao hưởng Sun Symphony, Trung tâm nghệ thuật TP.HCM, Nhà hát Vũ Kịch Việt Nam… Những sân khấu có dàn nhạc luôn là “bài kiểm tra” khó không chỉ hát cho hay, mà còn phải hát cho đúng nhịp, đúng cấu trúc, đúng tinh thần của tổng thể chương trình.

Gần đây, Linh cũng được mời biểu diễn tại nhiều chương trình lớn nhỏ của Nhà nước và doanh nghiệp. Những dấu mốc ấy không phải chiếc đích đến, nhưng là cách một giọng ca trẻ học nghề bằng trải nghiệm thật.

Một lát cắt khác: Khi thính phòng vẫn có thể chạm tới công chúng đại chúng

Điểm thú vị trong hành trình của Ngọc Linh là sự linh hoạt về không gian biểu diễn. Bên cạnh định hướng chuyên môn, cô từng đạt giải “thí sinh được yêu thích nhất” ở dòng nhạc Bolero. Nếu nhìn kỹ, đây không chỉ là một danh hiệu, mà là dấu hiệu cho thấy Linh có khả năng kết nối cảm xúc với người nghe, điều nhiều ca sĩ kỹ thuật tốt nhưng chưa chắc làm được. Bolero đòi hỏi sự mềm, sự kể chuyện, và độ “tình” trong câu chữ. Khi một giọng ca đang rèn cổ điển vẫn có thể được công chúng yêu mến ở thể loại đại chúng, đó là lợi thế kỹ thuật cho Linh độ chắc, cảm xúc cho Linh độ gần.

Hồng Linh